Yatırım yapmaya başla!

%190 Artan Dış Ticaret Açığı, Dolara 8,34 Rekorunu Getirdi

Eylül ayında ihracatta %4,8 oranına karşın ithalatta %23 artış olması, dış ticaret açığını sert yükseltti. Dolar kuru ise rakamların açıklanmasıyla birlikte yeni rekorunu kırdı.
%190 Artan Dış Ticaret Açığı, Dolara 8,34 Rekorunu Getirdi

Perşembe günü 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı nedeniyle yurt içi piyasalar kapalıydı. Fakat yurt dışı piyasalarda işlem gören Dolar/TL paritesi yükselişini devam ettirdi.

Küresel piyasalarda Avrupa Merkez Bankası’nın faiz kararının, şirketlerin çeyreklik bilançolarının ve Fransa’daki terör saldırılarının takip edildiği gün dolar 8,32 rekorunu kırdı.

Haftanın son işlem gününde ise takip edilen en önemli ekonomik veri dış ticaret istatistikleri olacak. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı aylık verilere göre, Eylül ayında dış ticaret açığı %190’a yaklaştı. Dolar ise rakamların açıklanmasıyla birlikte 8,34’ün üstünü gördü.

TÜİK ve Ticaret Bakanlığı işbirliğiyle hazırlanan verilere göre, Eylül ayında ihracat yıllık bazda %4,8 arttı.
Dış Ticaret İstatistikleri
Kaynak: TÜİK

Geçici dış ticaret verilerine göre ihracat geçtiğimiz ay 16 milyar 9 milyon dolara yükseldi. Buna karşılık ithalat %23 artış gösterirken 20 milyar 837 milyon dolar oldu. Ocak ve Eylül aylarını kapsayan ilk dokuz aylık dönemde ihracat geçen yılın aynı dönemine kıyasla %10,9 azalarak 118 milyar 325 milyon dolara gerilerken, ithalat %1,5 artarak 156 milyar 186 milyon dolara ulaştı.

Eylül ayında enerji ve altın hariç ihracat %8,4 artışla 14 milyar 335 milyon dolardan, 15 milyar 541 milyon dolara yükseldi. Söz konusu dönemde ithalat ise %15,5 artış göstererek 12 milyar 784 milyon dolardan 14 milyar 769 milyon dolara çıktı. Bu alandaki dış ticaret fazlası 772 milyon $ oldu.

Eylül ayında enerji ve altın hariç ihracatın ithalatı karşılama oranı %105,2 olarak gerçekleşti. Yılın dokuzuncu ayında dış ticaret açığı %189,6 artışla 1 milyar 667 milyon dolardan 4 milyar 828 milyon dolara yükseldi. Bu dönemde ihracatın ithalatı karşılama oranı %76,8’e geriledi. 2019’un aynı döneminde bu oran %90,2 seviyesinde gelmişti.

Ocak ve Eylül dönemi için dış ticaret açığı ise %79,5 oranında artış gösterdi. Geçen yılın aynı döneminde 21 milyar 93 milyon dolar olan dış ticaret açığı, 37 milyar 862 milyon dolara yükselirken, %86,3 olan ihracat ithalat dengesi %75,8’e geriledi.

Eylül ayında ihracat kapasitesi içinde tarım, ormancılık ve balıkçılığın payı %2,9 oldu.
Dış Ticaret Sektörel Dağılım
Kaynak: TÜİK

Söz konusu dönemde madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe yapılan ihracatın payı %1,8 olurken, imalat %94,8 ile en yüksek payı aldı. İthalat tarafına baktığımızda sermaye mallarının payı %14,4, tüketim mallarının %10,5, hammaddelerin (ara malları) ise %74,9 olarak açıklandı.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış ihracat bir önceki aya göre %6,7 artarken, ithalat %0,4 azaldı. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ihracat 2019 yılının Eylül ayına göre %0,7, ithalat %19,7 oranında artış gösterdi.

Özel ticaret sistemine göre ihracat Eylül ayında yıllık bazda %5,8 artışla 15 milyar 211 milyon dolara, ithalat %21,2 artışla 19 milyar 992 milyon dolara yükseldi. Bu dönemde dış ticaret açığı %129,4 artış gösterdi. Buna göre 2 milyar 84 milyon dolardan, 4 milyar 781 milyon dolara çıktı.

Özel ticaret sistemine göre ihracat yılın ilk dokuz ayında %10,9 azalarak 111 milyar 948 milyon dolara gerilerken, ithalat %0,9 artarak 149 milyar 809 milyon dolara yükseldi. Yine bu dönemdeki dış ticaret açığı %66,3 artışla 22 milyar 764 milyon dolardan, 37 milyar 860 milyon dolara ulaştı.

Eylül’de Almanya’ya 1 milyar 517 milyon dolar ihracat yapıldı.
Ülkelere Göre İhracat-İthalat
Kaynak: TÜİK

Almanya Türkiye’nin en çok ihracat yaptığı ülkeler arasında ilk sırada yer alırken, onu 1 milyar 142 milyon dolar ile Birleşik Krallık,  947 milyon dolar ile  ABD, 799 milyon dolar ile İtalya, 798 milyon  dolar ile Irak izledi.

Ocak-Eylül arasında da zirvedeki isim değişmedi. Bu dönemde Almanya’ya 11 milyar 277 milyon dolar ihracat yapıldı. Hemen arkasında 7 milyar 546 milyon dolar ile Birleşik Krallık, 7 milyar 241 milyon dolar ile ABD, 6 milyar 243 milyon dolar ile Irak ve 5 milyar 526 milyon dolar ile İtalya yer aldı.

Çin ithalatta ilk sırada yer alırken, Eylül’de bu ülkeden 2 milyar 161 milyon dolarlık mal alındı. İkinci sırada  2 milyar 71 milyon dolar ile Almanya, 1 milyar 553 milyon dolar ile Rusya, 1 milyar 122 milyon dolar ile İsviçre, 1 milyar 83 milyon dolar ile Birleşik Arap Emirlikleri bulundu.

Yılın ilk dokuz ayında Çin’den 16 milyar 381 milyon dolar ithalat yapıldı. Çin’den sonra ise 14 milyar 714 milyon dolar ile Almanya, 12 milyar 842 milyon dolar ile Rusya, 8 milyar 760 milyon dolar ile ABD ve 6 milyar 485 milyon dolar ile Irak yer aldı.

Dolar dış ticaret açığındaki kaygı verici artışın ardından bir kez daha zirveyi yeniledi.
Dolar 8,34 Rekor
Kaynak: Piyasa.Paratic.com

Haftanın son işlem gününe yükselişle başlayan dolar kuru, saat 10:10’da 8,3406 ile tüm zamanların rekorunu kırdı. Türk lirası şu dakikalarda ABD doları karşısında %0,47 değer kaybıyla işlem görüyor. Gelişen ülke paraları arasında en zayıf performans gösteren ise %0,54 düşüşle Rus rublesi.

Piyasaların radarında haftaya yapılacak ABD başkanlık seçimleri, coronavirüs salgınında yaşanan ikinci dalga ve Türkiye’nin dış ilişkileri yer alıyor. Dünya genelinde toplam vaka sayısı 45 milyonu aşarken, ABD’de son 24 saat içinde 91 bin 530 ile şu ana kadarki en yüksek günlük vaka bildirildi.

Analistler bu durumun yatırımcıları riskli varlıklardan uzaklaştırarak, güvenli liman olan dolara yönelttiğini belirtiyor. Dolar, Türk lirası karşısında ülkenin yaşadığı dış politikalardaki gerilimin etkisiyle ekstra güçlü duruyor. Analistler teknik açıdan 8,23 – 8,28 bandının destek, 8,35 – 8,38 bandının direnç seviyeleri olarak takip edileceğini belirtiyor.

Ücretsiz VİOP deneme hesabı açın ve 100.000 lira sanal para ile risk almadan nasıl yatırım yapacağınız öğrenin.



Doviz Yatırımı Doviz Yatırımı
#Ekonomi kategorisini keşfet

Daha fazla içerik yükle



SAT AL
Size daha iyi hizmet verebilmek için Yasal Mevzuat çerçevesinde, veri politikalarımızda belirtilen amaçlarla sınırlı olmak üzere çerezler (cookies) kullanıyoruz. Detaylı bilgi ve izin iptali ile ilgili olarak Gizlilik Politikamızı inceleyebilirsiniz.
Ayrıntılar
Onaylıyorum