Enerji Vadeli İşlem Sözleşmeleri Nelerdir, Yatırımı Nasıl Yapılır?


56 paylaşım
  Tuğba Nur Doğan

Borsa İstanbul’un çatısı altında işlem gören VİOP’ta çok sayıda alternatif yatırım aracı bulunur. Bunlardan biri de Elektrik Vadeli İşlem Sözleşmeleri’dir. Biliyorsunuz ki enerji sektörünün günümüzde önemi bir hayli fazladır. Aynı şekilde organize piyasalarda da yatırımların karlı şekillerde yapılması, yatırımcıları kendine çekerek işlem hacminin yükselmesini sağlamıştır. Böylelikle finans piyasalarında karşılaşılan sistematik riskler, standart sözleşmeler sayesinde önlenerek güvenilir bir yatırım alanı yaratmıştır.

İNTERNETTEN 5/24 KAZANÇLI YATIRIM YAPABİLİRSİNİZ!
BİLGİ ALMAK İÇİN TIKLAYIN.

Vadeli işlem sözleşmesi alıcı ve satıcı taraflara, standart miktarda ve belli bir kalitedeki elektriği bugün üzerinden anlaşılan fiyattan ileri tarihe alma veya satma hakkı tanır. Böylelikle spot piyasalarda olduğu gibi, anlık fiyat değişimleri tehlike yaratmaz. Bu sayede de risklerin çoğu önlenmiş olur. Sözleşmelerde standart olan unsurlar 4 tanedir. Bunlar; kalite, miktar, fiyat ve vade aralıklarıdır. Standardize edilmiş işlemler sayesinde vade sonunda kazanç sağlayabileceğiniz gibi, vade süresini beklemeden de satış yapma hakkına sahip olursunuz. Vadeli işlem sözleşmelerinden nasıl para kazanılır, ayrıntılı olarak buradan öğrenebilirsiniz. Piyasanın akıcı yapısı sayesinde sözleşmeyi nakde çevirebilirsiniz. Enerji vadeli işlem sözleşmelerinde şu an için sadece Elektrik Vadeli İşlem Sözleşmeleri alınıp satılabilmektedir. Şimdi, bu sözleşme hakkında bilgi vererek; yatırımı nasıl yapılır sorusunu yanıtlandırmak istiyorum:

Elektrik Vadeli İşlem Sözleşmesi

Elektrik Vadeli İşlem SözleşmesiElektrik vadeli işlemlerin dayanak varlığı, Kısıtsız Piyasa Takas Fiyatları (KPTF) üzerinden açıklanan basit aritmetik ortalamadır. Bu vade ayının her saati, piyasa işleticisi tarafından uygulanır. Sözleşmenin büyüklüğü ise vade ayındaki saat sayısını * 0,1 MWh (Megawatt saat) ile standartlaştırılmıştır. Vade ayındaki saat sayısını bulmak için vade ayındaki gün sayısı, 24 ile çarpılır. Fakat sözleşmenin büyüklüğü yaz ve kış saati uygulamasına göre değişiklik göstermektedir. Yaz saatinden kış saatine geçildiğinde gün içi saat sayı 25, tam tersi kış saatinden yaz saati uygulamasına geçildiğinde de 23 saat uygulaması kullanılmaktadır. Buna göre de sözleşmenin büyüklüğü yatırımcılar ile paylaşılmaktadır. Bu duruma örnek vermek gerekirse;

28 gün olan vade aralığında olan sözleşmenin büyüklüğü (28*24*0,01 MWh = 67,2), 29 gün olan vade aralığında olan sözleşmenin büyüklüğü (29*24*0,01 MWh = 69,6) olarak bu şekilde hesaplanmaktadır. Yaz saatinden kış saatine ya da kış saatinden yaz saati uygulamasına geçilen aylarda sözleşmelerin büyüklükleri değişmemektedir. Sözleşmenin uzlaşma şekli nakdidir. Fiziki teslimat söz konusu değildir. Çünkü fiziki teslimatlarda dayanak varlık üzerinde anlaşılan fiyatlardan el değiştirir. Nakdi uzlaşmada ise sözleşme değeri ile vade tarihi arasasında cari fiyat farkı kadar tutar el değiştirir. Bu nedenle Baz Yük Elektrik Vadeli İşlem Sözleşmeleri’nde uzlaşma şekli nakdidir.

VİOP’ta günlük ve vade sonu uzlaşma fiyatları belirlenmektedir. Buna göre sözleşmenin değeri beklentiyi karşılayacak seviyede ise vade sonu beklenmeden, anlık satış işleminde bulunulabilmektedir. Günlük uzlaşmada fiyat belirlenirken, gün içinde yapılan işlemler hesaba katılır. Öncelikle seans saatlerinin bitimine son on dakika kala yapılan işlemlerin ortalaması alınır. Fakat günlük uzlaşma değerinin belirlenebilmesi için belirlenen vakit aralığında en az 10 tane işlem gerçekleştirilmiş olması gerekir. Eğer işlemler 10’dan az ise geriye dönük olarak giderek işlem sayısı 10’a tamamlanır ve ortalamalarına bakılır. Fakat gün içerisinde 10’dan işlem gerçekleştirilmişse de yapılan işlemlerin ağırlıklı ortalamaları bulunur. Hiç pozisyon oluşturulmamışsa da bir önceki günün uzlaşma fiyatı bugün içinde geçerli olur. Çıkan sonuç piyasayı doğru yansıtmadığında farklı yöntemler aracılığıyla uzlaşma fiyatı belirlenir.

Seans sonunda en iyi alış ve satış kotasyonların ortalaması alınır. Böylelikle sözleşmenin günlük uzlaşma değeri belirlenir. Vade sonu uzlaşma fiyatında ise KPTF tarafından hesaplanan aritmetik ortalama son uzlaşma fiyatı olarak belirlenmiştir. Bu yöntem yapılan işlemler sonucu çıkan fiyat en yakın fiyat adımına yuvarlanmaktadır. Sözleşmelerin vade aylarının toplam süresi 16 aydır. Alım yapıldığı andan itibaren takip eden 15 ay boyunca sözleşmeyi elinizde tutabilir, son uzlaşma fiyatı üzerinden birikimlerinizi değerlendirebilirsiniz. Diğer vadeli işlem sözleşmelerinde olduğu gibi takas süreleri (T+1 gün)’dür. Pozisyonların sonucunda kar elde edildiğinde kazanılan miktarlar T+1 gün içerisinde hesaba yatırılırken, zararlar aynı gün tahsil edilmektedir.

Vadeli işlem sözleşmelerinde vade günü, sözleşmenin bitimi olan ayın son iş günüdür. Fakat eğer piyasa resmi gün dolayısı ile kapalı veya yarım gün tatil olmuşsa, işlemler bir önceki gün gerçekleştirilir. Fiyat kotasyonu ve minimum fiyat adımını belirlemede 1 MWh elektrik enerjisinin karşılığının bilinmesi gerekiyor. Elektrik sözleşmelerine Türk lirası aracılığıyla yatırım yapılır ve virgülden sonraki son iki basamağın değişimi kar – zarar üzerinde etkilidir. Standart olarak minimum fiyat adımı 0,10 TL olarak belirlenmiştir. Örneğin, sözleşmenin büyüklüğü 64 MWh olan vade ayları içinde minimum fiyat adım değeri 64*0,10 = 6,4 TL’dir.
Baz fiyat ve günlük fiyat değişim limiti olan sözleşmelerde, yatırım yapıldığı ilk gün değerler Uzlaşma Fiyat Komitesi tarafından belirlenir. Farklı vadeli işlem sözleşmelerinde baz fiyat ±%10’udur. Bu rakam alt ve üst piyasa değerini belirlemektedir. İşlemler, diğer sözleşmelerde olduğu gibi 09:10 – 17:45 saatleri aralığında kesintisiz olarak gerçekleştirilmektedir.

Enerji Vadeli İşlem Sözleşmelerine Nasıl Yatırım Yapılır?

Enerji Vadeli İşlem Sözleşmelerine Nasıl Yatırım Yapılır?Borsada vadeli işlem sözleşmelerine yatırım yapabilmeniz için öncelikle VİOP’ta işlem yaptıran aracı kurum ile anlaşmanız, ardından da yatırım hesabı açtırmanız gerekir. Bu hesabın türü vadelidir. Gerekli bilgileri kurumlar aracılığıyla alabilirsiniz. Fakat yapılan işlemlerde komisyon ücreti alındığı için seçeceğiniz kuruma dikkat etmenizi tavsiye ederim. Beklentinize uygun olan kurumu seçerek ve hesabınızı açtırarak piyasada yasal şekilde yer alabilirsiniz. Sözleşmenin minimum başlangıç teminat bedelini hesabınıza aktararak yatırımlarınızı sürdürmeye başlayabilirsiniz. Bakiyeniz yeterli olmadığı durumlarda aracı kurumu işlem platformunuza marj çağrısı göndermektedir. Bu çağrı teminat bedelinizin yeterli olmadığı ve işleminizin sürdürülebilmesi için para yatırmanız gerektiği anlamına gelir.

Sonuç olarak, Elektrik Vadeli İşlem Sözleşmeleri özellikle günümüzde son derece popüler olan çeşitli yatırım araçları gruplarının içerisindedir. Çünkü enerji sektörüne olan talep fazladır. Bu da sözleşmelerin değerlenmesini sağlamıştır. Maliyet riskini korumak, küçük miktar ile yüksek işlem hacimli pozisyon oluşturmak, arbitraj veya spekülasyon amaçlı işlem yapmak için VİOP’u tercih edebilirsiniz. Böylelikle karlı yatırım aracından beklediğiniz getirileri elde edebilirsiniz. Fakat bunun için piyasa ve yatırım hakkında bilgi birikimine, deneyimine sahip olmanız gerekiyor. Bu konuda aracı kurumlarının eğitimlerinin yararlı olduğunu bilmelisiniz. Bunlardan faydalanarak gerekli bilgileri edinebilir, deneyimler kazanabilirsiniz. Böylece başarılı yatırımcılar gibi beklentilerinizi karşılayabilirsiniz.

Ücretsiz eğitim almak ve 100.000 dolarlık demo hesap indirmek için tıklayın.

Habere Kim Ne Dedi?

0       0

Yorumları görmek için ;

Giriş yap!



Facebook'ta Paratic :

Benzer yazılar