Paylaşım

Türkiye Ekonomisinin Kötüye Gittiğinin 10 Göstergesi


 

Türkiye ekonomisinden bazı kötü sesler gelmeye başladı. Aslında başladı demek, biraz yanlış olacak. Çünkü bir süredir olumsuz sinyaller veren göstergeler bulunuyor ve ekonominin kötüleşmekte olduğunu gösteriyor. Bir kesim ekonominin anlık tepkiler verdiğini ve bir krizin söz konusu olmadığını belirtse bile bazı uzmanlara ve kredi derecelendirme kuruluşlarına göre ekonominin elden geçmesi gerekiyor.

Ekonominin kötüye gittiğini gösteren göstergeler, 7 Haziran’da gerçekleşen seçimler sonrasında hükümetin kurulamaması ve görevin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan‘a devredilmesiyle birlikte gündeme damga gibi düştü. Borsa dipleri zorlarken, dolar 3 liranın üzerini gördü. Dolarda 3 seviyesinin görülmesi bir ihtimaldi; ama bu kadar yakın bir ihtimal olarak görülmüyordu. TCMB’nin faizleri sabit bırakmasıyla birlikte dolar, Türk lirası karşısında tırmanışa geçti ve 2,90 ile zirve yaptı. Bu sabah ise artan endişe ve olumsuz konuşmalarla birlikte dolar/TL kurunda 3 seviyesi görüldü.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’a, Başbakan Ahmet Davutoğlu hükümeti kurma görevini devretti. Yasalara göre Cumhurbaşkanı’nın bu görevi ikinci en çok oyu alan partiye yani CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’na vermesi gerekiyor. Yaptığı açıklamada ise “Beştepe’nin yolunu bilmeyenlerle vakit kaybedecek durumda değiliz,” sözlerine yer vererek görevi CHP’ye vermeyeceği yönünde sinyal verdi. Gerginliklerin hat safhada yaşandığı Türkiye’de, artan terör saldırıları da durumu iyice kötüleştiriyor.

Türkiye’nin politik ve jeopolitik olarak yaşadığı içinde bulunduğu durum, ekonominin iyiden iyiye kötüleşmesine neden oluyor. Uzmanlar ise Türkiye ekonomisinin kötüye gittiği yönünde görüş birliğine vardı diyebiliriz. İşsizliğin 5 yılın zirvesine ulaşması, faiz oranları, doların rekor kıran yükselişi, kredi ve kredi kartı borcunu ödeyemeyenlerin sayısı gibi bazı göstergeler de, ekonominin kötüye gittiğini kanıtlıyor.

İşte ekonominin kötüye gittiğini kanıtlayan 10 gösterge sizlerle:

Dolardaki Yükseliş

Dolardaki YükselişDolar/TL kurundaki yükseliş, seçimin yapıldığı 7 Haziran tarihinden bu yana % 8,7 oranını buldu. Akaryakıttan gıda hizmetlerine kadar hemen her alanda fiyatları etkileyen dolar kuru, 2015 yılının başında 2,35 lira seviyesindeydi. Bu seviye, 7 Haziran seçimlerine kadar 2,66 seviyesine çıktı. Seçimden sonra da sancılı bir sürece giren dolar/TL kuru, dalgalı bir seyir izleyerek 2,90 lira seviyesine kadar ulaştı. 3 lira seviyesinin görülüp görülmeyeceği konuşulurken, beklenen oldu ve dolar/TL’de 3 seviyesinin üzeri görüldü.

Türk Lirasına Duyulan Güven

Türk Lirasına Duyulan GüvenTürkiye’de yaşanan tüm siyasi ve jeopolitik riskler, Türk lirasına olan güveni de azalttı. Para birimine güvensizliğin en önemli göstergelerinden olan döviz tevdiat hesaplarının toplam mevduata oranı artışa geçti. 2001 yılında yaşanan krizden sonra sağlanan güven ile 2010 yılında % 30’un altına kadar inen döviz tevdiat hesaplarının, mevduata oranı, 7 Haziran öncesinde % 42,8 seviyesindeydi. Seçimlerden iki ay sonra ise % 43,8’e yükseldi. Döviz tevdiat hesaplarının, Türk lirası karşılığı, % 9,4 oranında arttı ve 468,2 milyardan 512,4 milyar liraya yükseldi.

Döviz Gelirleri

Döviz Gelirleri2015 yılının başından bu yana başta Rusya olmak üzere bazı ülkelerden gelen turist sayısının azalması, turizm gelirlerini de düşürdü. Bu düşüşün oranı ise % 14. Avrupa Birliği ülkeleri ve komşu ülkelerdeki krizler yüzünden de ihracat, % 8,2 oranında azalmış oldu.

Uluslararası Rezervler

Uluslararası RezervlerUluslararası rezervler, seçimlerden 2 ay sonra 3,2 milyar dolar azaldı. Türkiye’nin kısa vadeli yükümlülüklerini karşılamak adına önemli olan bu rezervler, 122,8 milyar dolardan 119,6 milyar dolara geriledi.

Protestolu Senetler

Protestolu Senetler2014 yılının ilk yarısında 3,6 milyar lira olan protestolu senetlerin tutarı, % 20 oranında arttı ve 2015 yılında 4,3 milyar liraya yükseldi.

İşsizlik Oranı

İşsizlik OranıMayıs ayı itibariyle işsizlik sayısı, 2014 yılının aynı dönemine göre 238 bin kişi arttı ve 2 milyon 789 bin kişi oldu. Yaz döneminde turizm, inşaat ve tarım sektörlerinin canlanmasıyla birlikte istihdam artsa bile % 9,3 olarak hesaplan işsizlik oranı, son 5 yılın en yüksek seviyesine ulaşmış oldu.

Borsadaki Düşüş

Borsadaki Düşüş7 Haziran seçimleri öncesinde düşüş yaşayan borsa, 5 Haziran’da 82 bin seviyesindeydi. Seçimler sonrası iki aylık dönemde ise sert düşüşler yaşadı. % 6 oranında düşüş gösteren borsa, 74 bin seviyelerinde seyrediyor.

Faiz Artışı

Faiz ArtışıFED’in Eylül ayında faiz artırımına gideceği beklentisi nedeniyle seçimler öncesinde yeterince yükselmiş olan faizler, Ağustos ayında yeniden tırmanışa geçti. 2014 yılının sonunda % 8,18 seviyesinde olan faizler, 2015 Ocak ayı sonunda % 6,70 seviyesinin altına gerilemişti. 7 Haziran seçimi öncesinde ise % 9,90 oldu ve aradan iki ay geçti. Bu iki aylık süreçte ise % 0,38 puan daha artış yaşandı. Şimdi ise % 10,28 seviyesinde.

Kredi Borçları

Kredi BorçlarıSeçimlerden sonraki iki ay içinde Türkiye’de bireyse kredi veya kredi kartı borcunu ödeyemeyen gerçek kişi sayısı 309 bin 870 kişi daha artmış oldu. Bu kişilerin 50 bini ise hem kredi kartı hem de bireysel kredi borcunu ödeyememiştir.

Kısa Vadeli Borç Yükü

Kısa Vadeli Borç YüküDöviz geliri olmayan şirketler açısından dolarda seçimlerden bu yana yaşanan % 8,6 oranında artış, bilanço rakamlarını kötü etkiledi. Dolar bazında düşüşe geçen kısa vadeli borçların Türk lirası karşılığı ise 2015 yılının ikinci çeyreği ile birinci çeyreği arasında 23,3 milyar lira arttı ve 368 milyar liraya yükseldi.




Abone Ol

Muhteşem Paratic içerikleri haftalık olarak e-posta adresine gelsin.



Söz spam yapmayacağız :D



Konuya Gelen Yorumlar


Diğer yorumlar ( 0 )

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir


Bunu okuyan bunları da okur