Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung’un daveti üzerine gerçekleştirdiği Seul ziyareti öncesinde Yonhap Haber Ajansı’nın sorularını yanıtladı. 2 Kasım’da yayımlanan röportajda Türkiye ile Güney Kore arasındaki ekonomik ve stratejik ilişkilerin geliştirilmesine yönelik mesajlar veren Erdoğan, iki ülkenin özellikle enerji, teknoloji ve savunma alanlarında daha somut projelere yönelmesini istedi.
kolayca yatırım yapın
Erdoğan’ın açıklamaları, Sinop’ta planlanan nükleer güç santralinden ikili ticaretteki dengesizliğe, Türkiye’deki Güney Kore yatırımlarından Asya-Avrupa lojistik bağlantılarına kadar beş ana başlıkta öne çıktı.
1. Sinop Nükleer Güç Santrali için Güney Kore ortaklığı gündemde
Erdoğan’ın röportajında öne çıkan başlıklardan ilki, Türkiye’nin Karadeniz kıyısında kurmayı planladığı ikinci nükleer güç santrali oldu. Cumhurbaşkanı, Güney Kore’yi Sinop Nükleer Güç Santrali projesinde önemli bir potansiyel ortak olarak gördüklerini belirtti.
Türkiye ile Güney Kore arasında Kasım 2025’te nükleer enerji alanında iş birliği mutabakatı imzalanmıştı. Türkiye Nükleer Enerji AŞ (TÜNAŞ) ile Güney Kore’nin kamu enerji şirketi Korea Electric Power Corporation (KEPCO) arasında yapılan anlaşma; reaktör teknolojisi, saha değerlendirmesi, lisanslama, finansman ve iş modeli gibi alanlarda iş birliğini kapsıyor.
2023 yılının başında ise KEPCO üst yönetimi Türkiye’nin kuzeyinde yer alacak olan nükleer tesis için Ankara’ya gelmiş, şirketin Yönetim Kurulu Başkanı Cheong Seung-il, dönemin Enerji Bakanı Fatih Dönmez ile görüşmüştü. 1.400 megavat elektrik sağlayabilen dört reaktörün inşasına ilişkin öneri sunmuş, projenin 40 trilyon won değerinde olacağı istişare edilmişti.
Erdoğan, mutabakatın ardından KEPCO ile ön fizibilite çalışmaları yürütüldüğünü ve projenin teknik ve ekonomik koşullarının değerlendirilmeye devam edildiğini söyledi. Ancak Güney Kore’nin projede yer alması konusunda henüz kesinleşmiş bir karar bulunmuyor.
Cumhurbaşkanı, nihai değerlendirmede elektrik üretim maliyetinin, yatırımın finansman koşullarının ve projenin Türkiye ekonomisine sağlayacağı katkının belirleyici olacağını ifade etti. Diğer ülkelerle yürütülen temasların da dikkate alındığını vurguladı.
2. Türkiye-Güney Kore ticaretinde hedef 15 milyar dolar
İki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin önemli gündem maddelerinden biri de ticaret hacmi oldu. Erdoğan, Türkiye ile Güney Kore arasındaki ikili ticaret için 15 milyar dolarlık hedef bulunduğunu açıkladı. Bununla birlikte mevcut ticaret dengesinin Güney Kore lehine olduğunu belirterek açığın azaltılması gerektiğini söyledi.
Cumhurbaşkanının verdiği bilgilere göre Türkiye’nin 2025 yılında Güney Kore’ye ihracatı yaklaşık 1,14 milyar dolar olurken bu ülkeden ithalatı 10,26 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Böylece iki ülke arasındaki ticaret hacmi yaklaşık 11,4 milyar dolara ulaşırken Türkiye’nin dış ticaret açığı 9,12 milyar dolar civarında oluştu.
Bu tablo, 15 milyar dolarlık hedefin yalnızca toplam ticaret hacminin büyütülmesini değil, Türkiye’nin Güney Kore’ye ihracatının ve üretim ortaklıklarının da artırılmasını gerektirdiğini gösteriyor.
3. Güney Koreli şirketlere Türkiye’de yatırım ve ortak üretim çağrısı
Erdoğan, Güney Kore’nin teknoloji ve inovasyon alanındaki birikimi ile Türkiye’nin üretim altyapısının bir araya getirilmesinin yeni iş fırsatları oluşturabileceğini belirtti. Cumhurbaşkanı, Koreli şirketleri Türkiye’deki yatırımlarını artırmaya, Türk şirketleriyle ortak üretim ve teknoloji geliştirme projelerine yönelmeye çağırdı.
Dışişleri Bakanlığı verilerine göre 2024 yılında Türkiye’deki Güney Kore kaynaklı yatırım stoku 1,9 milyar dolara ulaşırken ülkede faaliyet gösteren Koreli şirket sayısı 422 olarak kaydedildi.
Hyundai ve POSCO, iki ülke arasındaki mevcut sanayi iş birliğinin öne çıkan örnekleri arasında yer alıyor. Hyundai’nin İzmit’teki fabrikasında elektrikli araç üretimine başlaması da bu iş birliğinin yeni aşamalarından biri oldu. Şirket, IONIQ 3 modelinin üretimi için fabrikasında 250 milyon avroluk dönüşüm yatırımı gerçekleştirdiğini açıklamıştı.
Erdoğan, elektronik, yarı iletken teknolojileri, makine, endüstriyel otomasyon, robotik sistemler, biyoteknoloji, ilaç, tıbbi cihazlar ve yenilenebilir enerji alanlarını da potansiyel iş birliği başlıkları arasında sıraladı.
4. Savunma sanayii ve ileri teknoloji iş birliği genişletilmek isteniyor
Görüşmenin bir diğer önemli başlığı savunma sanayii oldu. Erdoğan, insansız hava araçları, motor teknolojileri ve elektronik sistemler başta olmak üzere iki ülke arasında savunma alanındaki ortaklığın geliştirilebileceğini söyledi.
Cumhurbaşkanı, Güney Kore’nin Türkiye’de geliştirilen PD170 turbodiesel uçak motoruna gösterdiği ilgiyi de olumlu karşıladığını belirtti. Bunun yanı sıra yarı iletkenler, yapay zekâ ve robotik sistemler gibi ileri teknoloji alanlarında daha fazla ortak proje geliştirilmesini istedi.
Bu başlık, iki ülke arasındaki ilişkinin yalnızca mevcut ticaretin artırılmasıyla sınırlı kalmayabileceğine, teknoloji transferi ve ortak üretim gibi alanlara da genişletilmek istendiğine işaret ediyor.
5. Asya-Avrupa lojistik bağlantıları için Güney Kore yatırımı isteniyor
Erdoğan’ın gündeme getirdiği son başlıklardan biri ulaştırma ve lojistik altyapısı oldu. Küresel enerji piyasaları ve ticaret güzergâhlarında yaşanan risklere dikkat çeken Cumhurbaşkanı, uluslararası ticaret için güvenilir alternatif rotaların geliştirilmesinin önemini vurguladı.
Türkiye’nin Asya ile Avrupa arasındaki bağlantılarını güçlendirmeye yönelik projelerinde Güney Koreli şirketlerin daha fazla yer almasını istediğini belirten Erdoğan; demir yolu altyapısı, lojistik merkezleri ve akıllı ulaştırma sistemlerini ortak yatırım geliştirilebilecek alanlar arasında gösterdi.
Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik sorunları ve deniz trafiğine yönelik kısıtlamaların küresel ticarete etkisine de değinen Erdoğan, Türkiye’nin stratejik konumunun güçlü bir ulaştırma ve lojistik altyapısıyla desteklenmesi gerektiğini ifade etti. Bu kapsamda tarihi Hicaz Demiryolu’nun yeniden canlandırılması planlarına da işaret etti.
