Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye’nin iklim hedefleri doğrultusunda sanayinin karbondan arındırılması ve enerji dönüşümünün gerçekleştirilmesi için yaklaşık 300 milyar dolarlık kaynağa ihtiyaç duyulduğunu açıkladı. Şimşek, söz konusu hedeflere ulaşmak için yalnızca kamu kaynaklarının yeterli olmayacağını belirtti.
Şimşek, Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamındaki “Küresel Finans Zirvesi” oturumunda konuştu.
Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefine odaklandığını belirten Şimşek, ekonomik büyüme sürerken karbon emisyonlarının azaltılması ve yeşil sanayinin oluşturulmasının öncelikli konular arasında bulunduğunu ifade etti.
Enerji alanında iddialı hedefleri olduğunu kaydeden Şimşek, 2040 yılına kadar güneş ve rüzgar enerjisinde 175 gigavat kapasiteye ulaşmayı hedeflediklerini bildirdi. Türkiye’nin ihracatının yarısından fazlasının Avrupa’ya yapıldığını hatırlatan Şimşek, bu nedenle dekarbonizasyon yatırımlarının önem taşıdığını söyledi.
300 milyar dolarlık kaynak ihtiyacı
Sanayinin karbondan arındırılmasının mümkün olduğunu düşündüklerini belirten Şimşek, bu dönüşümün maliyeti ve finansmanının nasıl sağlanacağının yanıtlanması gereken temel sorular olduğunu dile getirdi.
Şimşek, yapılan hesaplamaların hedef doğrultusunda yaklaşık 300 milyar dolarlık kaynağa ihtiyaç olduğunu gösterdiğini ifade etti.
Türkiye’nin mali duruşunun güçlü olduğunu belirten Şimşek, deprem sonrası altyapının yeniden inşası için 100 milyar doların üzerinde harcama yapılmasına rağmen bütçe açığının Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’ya (GSYH) oranının yaklaşık yüzde 3 seviyesinde bulunduğunu söyledi. Kamu borcunun GSYH’ye oranının da yaklaşık yüzde 22 olduğunu kaydeden Şimşek, Türkiye’nin önemli bir mali hareket alanına sahip olduğunu belirtti.
Bununla birlikte, iddialı iklim hedeflerine ulaşmak için yalnızca kamu kaynaklarının yeterli olmayacağını vurgulayan Şimşek, Dünya Bankası ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) gibi çok taraflı kalkınma bankalarının desteğine ihtiyaç duyulduğunu söyledi.
Özel sermayenin harekete geçirilmesi hedefleniyor
Şimşek, çok taraflı kalkınma bankalarından yalnızca kredi temin edilmesinin amaçlanmadığını, farklı kaynaklardan özel sermayenin harekete geçirilmesinin ve yatırımların risklerinin azaltılmasının da hedeflendiğini belirtti.
Bu kuruluşların teminat sağlayarak ve riskleri üstlenerek özel sektör yatırımlarının önünü açabileceğini ifade eden Şimşek, Dünya Bankası, EBRD ve Uluslararası Finans Kurumu’nun (IFC) sürece dahil olmasının önemine dikkati çekti.
Enerji ithalatı cari açığın önemli bölümünü oluşturuyor
Türkiye’nin birincil enerji kaynaklarının yüzde 70’inden fazlasını ithal ettiğini belirten Şimşek, enerji ithalatının cari açığın büyük bir kısmına karşılık geldiğini söyledi.
Son 10 yılda petrol ve doğal gaz ithalatı için yaklaşık 600 milyar dolar ödendiğini kaydeden Şimşek, bu tutarın Türkiye’nin brüt dış borcundan daha yüksek olduğunu ifade etti.
Yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılması gerektiğini vurgulayan Şimşek, enerji sisteminin karbondan arındırılması ve elektrifikasyonun yaygınlaştırılması yönündeki yatırımların süreceğini bildirdi.
