Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, İran savaşıyla sıkılaşan enerji piyasalarında gelecek yıl da normale dönüş beklemediğini açıkladı. Şubat ayının sonunda başlayan çatışmalar, bu yıl arz fazlası vermesi beklenen piyasaların görünümünü değiştirirken küresel enerji ticaretini aksattı ve petrol ile rafine ürün fiyatlarını yükseltti.
Singapur Uluslararası Enerji Haftası kapsamında konuşan Birol, piyasaların 2027’de savaş öncesindeki seviyelere dönebilmesi için güvenilir bir yol görmediğini belirtti. Birol, hükümetlerin ve şirketlerin enerji güvenliğini öncelikli gündem maddesi haline getirmesi gerektiğini ifade etti.
Suudi Arabistan’a yönelik Husilerin saldırılarının ardından Brent petrolün varil fiyatı cuma günü yaklaşık altı ayın en yüksek seviyesi olan 117 dolara kadar çıktı. Pazartesi günü gerilemesine rağmen Brent, savaş öncesindeki seviyesinin yaklaşık yüzde 59 üzerinde işlem gördü.
Birol, petrol fiyatlarının 120 dolara yaklaştığını, rafine petrol ürünlerinin fiyatlarının ise daha yüksek seviyelere çıktığını söyledi. Petrolün bu seviyelerde olmasının özellikle bazı ülkelerin ticaret açıklarını artırabileceğine dikkat çekti.
Avrupa’da kış ayları için enerji arzı endişesi
Birol, kış mevsimine girilirken özellikle dizel gibi rafine ürünlerde arz baskısının artabileceği uyarısında bulundu. Batı’nın bazı bölgelerinde kışın ısınma amacıyla dizel talebi yükselirken bazı rafinerilerin bakım dönemine girmesi, piyasadaki sıkışıklığı artırabilecek unsurlar arasında yer alıyor.
Avrupa’nın da zorlu bir kışla karşılaşabileceğini belirten Birol, Rusya’dan doğal gaz ithalatının azaltılması kararına ek olarak İran savaşı nedeniyle Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin önceki ölçekte gaz ihraç edememesinin bölgedeki arz baskısını artırabileceğini söyledi.
Nükleer enerji yatırımlarında artış beklentisi
Birol, mevcut enerji krizinin nükleer enerji sektörüne güçlü bir dönüş getirebileceğini ifade etti. IEA’nın son araştırmasına göre, dünya genelinde inşaatı devam eden nükleer santrallerin kapasitesi 90 gigavata ulaştı. Birol, bu seviyenin son 40 yılın en yüksek düzeyi olduğunu belirtti.
Açıklamalar, İran savaşıyla derinleşen enerji arzı sorunlarının yalnızca petrol fiyatlarıyla sınırlı kalmadığını; doğal gaz, dizel ve uzun vadeli enerji yatırımları üzerinde de etkili olabileceğini ortaya koydu.
