Elektrik ve doğalgaz tarifelerine yapılan zam sonrasında sektörler üzerindeki etkiler incelendi. Yeni düzenleme ile çeyreklik elektrik tarifeleri meskende yüzde 25, kamu ve hizmetlerde yüzde 17,5 ve sanayi abonelerinde yüzde 5,8 artış olarak açıklandı.
Sanayi tarafındaki artışın görece sınırlı kalmasının, reel sektör açısından kritik bir denge unsuru olduğunu söyleyen QNB Invest, sanayi için doğalgaz maliyetlerindeki artışın üretim maliyeleri üzerine baskı yaratabileceğini belirtti.
Elektrik tarafında bu ölçekte bir artışın beklenmediğini söyleyen analistler, bunun nedenini şöyle sıraladı:
- Yenilenebilir enerji üretiminin payının yüzde 53’e yükselmesi,
- Spot elektrik fiyatlarının yıllık bazda yüzde 23 daha düşük seyretmesi.
Ancak spot piyasada azami fiyatın kısa sürede yüzde 32 yükselmesinin bu revizyonun önünü açtığına dikkat çekti.
Zamların sektörel etkilerini değerlendiren kurum, Enerjisa’nın (ENJSA) tarife artışından hafif pozitif etkilendiğini açıkladı. Şirketin dağıtım segmentinin toplam kârlılığın yaklaşık yüzde 10’unu oluşturduğunu belirtti.
Çimento sektörünün elektrik maliyetinin toplam maliyet içindeki payının yaklaşık yüzde 20 seviyesinde olduğunu, bu nedenle sınırlı tarife artışının hafif olumlu olduğunu ifade etti. Oyak Çimento (OYAKC) gibi şirketler açısından destekleyici olduğunu belirtti.
Hidroelektrik üreticileri tarafında ise Aydem Yenilenebilir Enerji (AYDEM) ve IC Enterra Yenilenebilir Enerji’nin (ENTRA) öne çıkabileceğini söyleyen analistler, üretimde yenilenebilir payının yüzde 53’e çıktığını ve HES şirketlerinin güçlü üretim avantajı yakaladığını ifade etti.
Negatif etki beklenen şirketler
Doğalgaz zammının negatif olduğu şirketleri ise şöyle sıraladı:
- Şişecam (SISE)
- Tüpraş (TUPRS) – Yüksek maruziyet nedeniyle maliyet baskısı yaratabilir.
- Petkim (PETKM) – Doğalgaz ihtiyacının yüzde 25’ini hedge etmiş durumda, ayrıca Azerbaycan ile ayrı anlaşması bulunuyor, görece korunaklı.
- Ereğli Demir Çelik (EREGL)
- Kardemir (KRDMD) – Doğal gaz maliyet artışı, elektrik artışının daha sınırlı kalması, enerji maliyet rekabeti açısından negatif.
Doğalgaz santralleri için nötr
Elektrik tarifesi artışı ile doğalgaz maliyet artışı paralel olduğu için sektöre etkinin nötr olduğu öngörüldü. Bu kapsamda öne çıkan şirketler şöyle sıralandı:
- Aksa Enerji (AKSEN)
- Akenerji (AKENR)
- Odaş Elektrik (ODAS)
- Zorlu Enerji (ZOREN)
Artışlara rağmen Türkiye’de sanayi doğalgaz fiyatlarının Avrupa’ya göre yüzde 34 daha düşük seviyede olduğunu belirten analistler, bu durumun rekabet avantajının tamamen kaybolmadığını gösterdiğine dikkat çektiler.
Elektrik ve doğalgaz tarifelerindeki artışın sanayi için sınırlı negatif, enerji üreticileri için nötr ve hafif pozitif, bazı sektörler için ise görece avantajlı bir tablo ortaya koyduğu dile getirildi.
Bu düzenlemenin etkisinin, sektör bazlı ayrışmaların önümüzdeki dönemde daha belirgin hale gelmesine nede olabileceği ifade edildi.