ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’dan savaşlar, saldırılar ve protestolarda yaşanan can kayıpları nedeniyle tazminat talep etmesi, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik anlaşma umutlarını zayıflattı.
Trump, İran’ın barış anlaşması için öne sürdüğü tazminat ve yaptırımların kaldırılması taleplerine karşılık Washington’ın da İran’dan zararların karşılanmasını isteyeceğini açıkladı.
İran daha önce Umman ile Hürmüz Boğazı üzerinden yeni deniz taşımacılığı güzergahlarının belirlenmesine ilişkin görüşmelerin son aşamaya geldiğini bildirmişti. Ancak Tahran, boğazın yeniden açılması için yaptırımların kaldırılması, tazminat ödenmesi ve askeri tehditlerin sona erdirilmesi gibi koşullar öne sürüyor.
Trump’ın açıklamalarının ardından petrol fiyatları Pazartesi günü yaklaşık yüzde 5 yükseldi. Küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı, savaşın başlamasından bu yana büyük ölçüde kapalı durumda. Boğazdaki aksama, petrol fiyatları ve küresel enflasyon üzerindeki baskıyı artırıyor.
Öte yandan İran Dışişleri Bakanlığı, Umman ile görüşmelerin yapıcı şekilde ilerlediğini ve yeni deniz güzergahlarına ilişkin harita konusunda anlaşmaya varıldığını açıkladı. Ancak teknik konuların henüz çözülemediği belirtildi.
ABD ile İran arasında Haziran ayında varılan ateşkesin ardından Washington’ın Temmuz ayında İran gemilerine yönelik ablukayı yeniden uygulaması, Tahran tarafından ateşkesin ihlali olarak değerlendirilmişti. İran’ın misillemeleri ve Hürmüz’den geçen ticari gemilere yönelik saldırılar ise bölgedeki arz risklerini canlı tutuyor.
