Avrupa Birliği (AB), çelik ithalatına yönelik ticaret önlemlerini genişletti. Avrupa Komisyonu, Türkiye, Hindistan, Japonya, Tayvan ve Vietnam menşeli belirli soğuk haddelenmiş yassı çelik ürünlerine kesin anti-damping vergisi getirdi.
kolayca yatırım yapın
Komisyonun 16 Kasım 2026 tarihli açıklamasına göre Türkiye menşeli ürünlere uygulanacak vergi oranları yüzde 3 ile yüzde 7,8 arasında değişiyor. Önlemler, söz konusu ürünlerin AB pazarına dampingli fiyatlarla girdiği yönündeki soruşturma bulgularının ardından alındı. Kesin vergilerin 17 Kasım itibarıyla yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Avrupa Komisyonu, AB’nin Türkiye’den bu ürün grubunda gerçekleştirdiği ithalatın değerini 240 milyon Euro olarak açıkladı. Söz konusu tutar, beş ülkeden yapılan toplam ithalat içinde Türkiye’yi önemli tedarikçilerden biri konumuna getiriyor.
Türkiye menşeli çeliğe uygulanacak vergi oranları belli oldu
Avrupa Komisyonunun kesin önlemleri kapsamında beş ülkeye uygulanacak anti-damping vergileri farklı oranlarda belirlendi. Türkiye, yüzde 3 ile yüzde 7,8 arasında değişen oranlarla en düşük vergi aralığına sahip ülkeler arasında yer aldı.
| Ülke | Kesin anti-damping vergisi |
|---|---|
| Türkiye | %3 – %7,8 |
| Hindistan | %9,5 |
| Vietnam | %16 |
| Tayvan | %20,7 – %27 |
| Japonya | %27,9 |
Türkiye’ye ilişkin oranların ihracatçı bazında dağılımında ise Borçelik için yüzde 7,8, Tatmetal için yüzde 3, diğer iş birliği yapan üreticiler için yüzde 4,9 ve diğer ihracatçılar için yüzde 7,8 oranları öne çıkıyor. Sektör yayınlarında yer alan şirket bazlı dağılım, Komisyonun açıkladığı yüzde 3-7,8’lik genel aralığın ayrıntılarını ortaya koyuyor.
Borçelik, Tatmetal ve Erdemir Grubu için hangi oranlar uygulanacak?
Soruşturma kapsamında Türkiye’deki ihracatçılar için belirlenen oranlar, şirketlerin Avrupa pazarındaki maliyetlerini farklılaştıracak.
Sektör kaynaklarında aktarılan şirket bazlı vergi dağılımı şöyle:
| Üretici / ihracatçı grubu | Anti-damping vergisi |
|---|---|
| Tatmetal | %3 |
| Diğer iş birliği yapan üreticiler | %4,9 |
| Borçelik | %7,8 |
| Diğer Türk ihracatçılar | %7,8 |
Sektör yayınlarında Erdemir Grubu da diğer iş birliği yapan üreticiler kapsamında yüzde 4,9 oranıyla anılıyor. Bu nedenle karar, Erdemir (EREGL) ve İskenderun Demir ve Çelik (ISDMR) gibi şirketlerin söz konusu ürün grubundaki AB satışları açısından da takip edilecek.
Paratic Piyasalar verilerine göre saat 17.00 sularında EREGL payları yüzde 1,83 düşüşle 32,12 TL’de seyretmeye başlarken, öncesinde 32,88 TL ile yaklaşık 1 haftanın en yüksek seviyesine ulaşmıştı. Haberin hemen ardından 31,40 TL’ye kadar geriledi. ISDMR kodlu paylar ise yüzde 0,77 düşüşle 51,75 TL’de seyrederken, haberin öncesinde 52,40 TL seviyelerine kadar toparlanmıştı. Haberin ilk etkisiyle 51 TL’nin altını test etti.
Bununla birlikte vergi, şirketlerin bütün çelik ürünlerine veya tüm ihracat faaliyetlerine uygulanmıyor. Önlem, düzenlemede tanımlanan belirli soğuk haddelenmiş, kaplanmamış yassı çelik ürünlerini kapsıyor. Paslanmaz çelik ve bazı özel elektrik çeliği ürünleri kapsam dışında tutuluyor.
Türk demir-çelik şirketleri nasıl etkilenebilir?
Yeni vergiler, kapsama giren ürünleri AB’ye ihraç eden Türk üreticilerin Avrupa pazarındaki maliyetlerini artıracak. Verginin ithalat aşamasında oluşması, ihracatçıların fiyatlama ve kâr marjı üzerinde baskı yaratabilecek bir unsur olarak öne çıkıyor.
Özellikle AB’ye yüksek miktarda soğuk haddelenmiş yassı çelik satan üreticiler açısından vergi oranı, rakip ülkelerden gelen ürünlerle fiyat rekabetinde önem kazanacak. Şirketler ek maliyeti satış fiyatlarına yansıtmak, marjlarından karşılamak veya farklı pazarlara yönelmek gibi seçenekleri değerlendirmek durumunda kalabilir.
Buna karşılık Türkiye’ye uygulanan yüzde 3-7,8 aralığı, Japonya ve Tayvan’a getirilen oranların altında bulunuyor. Bu durum, Türkiye menşeli ürünlerin söz konusu ülkelerden gelen ürünlere kıyasla AB pazarında göreli bir vergi avantajı taşımasını sağlayabilir. Hindistan’a uygulanan yüzde 9,5’lik oranla karşılaştırıldığında da Türkiye’nin vergi aralığı daha düşük seviyede kalıyor.
Dolayısıyla karar, Türk üreticiler açısından ek maliyet yaratırken aynı zamanda bazı rakip ülkelere kıyasla göreli rekabet avantajını koruyabilecek bir tablo ortaya koyuyor. Nihai etki, şirketlerin AB’ye sattığı ürünlerin kapsamına, ihracat miktarına, sözleşmelerine ve maliyetleri müşterilere yansıtabilme gücüne bağlı olacak.
AB’nin soğuk haddelenmiş yassı çelik pazarı 23,2 milyar Euro büyüklüğünde
Avrupa Komisyonu, AB’deki soğuk haddelenmiş yassı çelik pazarının yaklaşık 23,2 milyar Euro değerinde olduğunu bildirdi. Birlik içindeki üretim 12 ülkede gerçekleştiriliyor ve sektörde 8 bin 600’den fazla kişi istihdam ediliyor.
Komisyonun açıkladığı verilere göre beş ülkeden AB’ye yapılan ilgili ürün ithalatının toplam değeri 1 milyar 175 milyon Euro seviyesinde bulunuyor.
| İthalatın menşei | AB’ye ithalat değeri |
|---|---|
| Tayvan | 345 milyon Euro |
| Hindistan | 282 milyon Euro |
| Türkiye | 240 milyon Euro |
| Japonya | 180 milyon Euro |
| Vietnam | 125 milyon Euro |
Komisyon, soruşturma kapsamında Hindistan ve Tayvan’da iç piyasa fiyatlarının ihracat fiyatlarıyla karşılaştırılmasını etkileyen özel piyasa koşullarının bulunduğunu da belirtti. Soruşturmanın sonucunda alınan önlemlerin AB çelik sektörünü dampingli ithalata karşı korumayı amaçladığı ifade edildi.
Yeni anti-damping vergileri, Türkiye’nin AB’ye yönelik çelik ihracatında takip edilmesi gereken ticaret önlemlerine bir yenisini ekledi. Özellikle soğuk haddelenmiş yassı çelik üreticilerinin ihracat hacimleri ve Avrupa pazarındaki fiyatlama stratejileri, kararın şirketler üzerindeki etkisinin anlaşılması açısından önem taşıyacak.
Güncelleme notu: Ereğli Demir Çelik (EREGL) ve İskenderun Demir Çelik (ISDMR) paylarının habere verdiği tepki eklenerek saat 17.00’de güncellendi.