ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran ile ticaret yapan ülkelere yüzde 25 gümrük vergisi uygulama tehdidi, Washington ile Pekin arasında geçmişte yaşanan ticari ve diplomatik gerilimlerin yeniden gündeme gelmesine yol açabilir. İran’ın en büyük ticaret ortağı olan Çin’in bu adımdan dolaylı olarak etkilenebileceği değerlendiriliyor.
Analistler, Trump’ın İran’ı yeniden hedef almasının, Çin mallarına uygulanan toplam gümrük vergisi oranını yüzde 70’in üzerine taşıyabileceğine dikkat çekiyor. Bu oran, Ekim ayında iki ülke liderinin ticaret savaşını yumuşatma yönünde vardığı mutabakat öncesindeki seviyelerin de üzerine çıkıyor.
Çinli uzmanlara göre Pekin’in İran’la ticareti son yıllarda belirgin şekilde azaldı. Çin gümrük verileri, İran’dan yapılan ithalatın 2018’deki 21 milyar dolarlık zirveden geçen yılın ilk 11 ayında 2,9 milyar dolara gerilediğini ortaya koyuyor. Ancak İran petrolünün önemli bir bölümünün ABD yaptırımlarını aşmak için küçük bağımsız rafineriler üzerinden Çin’e ulaştığı ifade ediliyor.
Trump’ın açıklamalarına yanıt veren Çin Dışişleri Bakanlığı, ticaret savaşlarında kazanan olmadığını vurgulayarak, Çin’in meşru çıkarlarını korumakta kararlı olduğunu bildirdi.
Bazı Çinli akademisyenler ve analistler ise Trump’ın tarife tehdidinin bir blöf olduğunu ve Pekin’in bu baskıya boyun eğmeyeceğini savunuyor. Trump’ın Nisan ayında Pekin’e yapmayı planladığı ziyaret ve olası yeni bir ticaret anlaşması, sürecin seyrini belirleyecek kritik unsurlar arasında görülüyor.