Orta Doğu’da savaşın genişlemesi ve petrol arzına yönelik risklerin artması, küresel enerji fiyatlarında sert yükselişe yol açarken, hükümetler ekonomiler üzerindeki etkiyi sınırlamak için peş peşe önlemler almaya başladı.
kolayca yatırım yapın
Petrol fiyatları haftanın ilk gününde yüzde 25’ten fazla yükselerek, tarihi bir günlük artışa yöneldi. Arz kesintisi endişelerinin büyümesi üzerinde G7 maliye bakanlarının acil petrol rezervlerinin ortak şekilde piyasaya sürülmesi seçeneğini görüşeceği bildirildi.
Bu adım, enerji piyasasında yaşanabilecek ciddi arz sıkıntılarına karşı önlem olarak değerlendiriliyor.
Enerji ithalatına büyük ölçüde bağımlı olan Güney Kore, yaklaşık 30 yıl sonra ilk kez akaryakıt fiyatlarını sınırlama kararı aldı. Devlet Başkanı Lee Jae Myung, Orta Doğu’dan yapılan enerji ithalatına bağımlılığın krizi ekonomi için ciddi bir yük haline getirdiğini söyledi.
Japonya’da ise hükümetin ulusal petrol rezervlerinin kullanıma hazırlanması talimatı verdiği belirtilirken, resmi kararın henüz alınmadığı açıklandı. Ülke petrol ihtiyacının yaklaşık yüzde 95’ini Orta Doğu’dan karşılıyor ve mevcut stokların 354 günlük tüketimi karşılayabilecek seviyede olduğu ifade edildi.
Asya genelinde de benzer adımlar dikkat çekti. Vietnam yakıt ithalat vergilerini kaldırırken, Bangladeş enerji tasarrufu için üniversiteleri kapattı. Çin ise rafinerilerden yakıt ihtiyacını durdurmalarının ve planlanan sevkiyatları iptal etmelerini istedi.
ABD’de petrol fiyatlarındaki yükseliş benzin fiyatlarına da yansırken, Başkan Donald Trump artışı küçümseyerek İran nükleer tehdidinin ortadan kaldırılması için bunun ödenmesi gereken küçük bir bedel olduğunu söyledi. Senato azınlık lideri Chuck Schumer ise stratejik petrol rezervlerinin kullanılması çağrısında bulundu.
Petrol piyasasında arz sıkıntısı endişeleri, Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması ve OPEC üreticilerinin üretimi azaltmasıyla daha da arttı. Irak’ın güney sahalarındaki üretimi yüzde 70 düşürdüğü, Kuveyt’in de üretimi kısmaya başladığı bildirildi. Katar sıvılaştırılmış doğalgaz ihracatını durdururken, Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan’ın da depolama kapasitesi dolduğu için üretimi azaltabileceği belirtiliyor.
Analistler, Orta Doğu’daki gerilimin devam etmesi halinde enerji piyasasında “mükemmel fırtına” oluşabileceği ve bunun küresel büyüme üzerinde ciddi baskı yaratabileceği uyarısında bulunuyor.
