Küresel dizel piyasasında arz sıkışıklığının kış aylarında da sürmesi bekleniyor. Rusya’nın dizel ihracatına yönelik yasağı, Ukrayna ve İran savaşlarının rafineriler üzerindeki etkisi ve kış aylarında talebin artması, özellikle Avrupa ve ABD’de yakıt fiyatları ile rafineri marjlarını yükseltiyor.
Vitol Üst Yöneticisi Russell Hardy, Rusya’dan yaklaşık 2 milyon varil/gün, Orta Doğu’dan ise yaklaşık 2 milyon varil/gün petrol ürünü arzının eksildiğini belirtti.
Hardy’ye göre ham petrol piyasası, işlenmiş ürünlere kıyasla daha iyi durumda bulunuyor. Orta Doğu’nun yaklaşık 9 milyon varil/gün ham petrol ihraç ederken yalnızca 1 milyon varil/gün ürün ihraç etmesi de bu farkı ortaya koyuyor.
Ancak mevcut rafineri kapasitesi küresel yakıt talebini karşılamaya yetmiyor. Sektör temsilcileri, stokların giderek eridiğine ve dünya genelindeki mevcut fazlanın da kullanılmaya başladığına dikkat çekiyor. Bu nedenle kış aylarında dizel arzındaki açığın fiyatlar üzerinde daha fazla baskı oluşturabileceği belirtiliyor.
ABD’de de rafinerilerin büyük bölümü tam kapasiteye yakın çalışıyor. Phillips 66 yöneticisi Mark Senn, kış sezonuna düşük dizel stoklarıyla girilmesinin piyasadaki fiyat gücünün devam etmesi için uygun bir ortam oluşturduğunu söyledi.
Arz endişeleri şimdiden fiyatlara yansımış durumda. ABD’de dizel fiyatları geçen hafta rekor seviyeye yükselirken, rafinerilerin kârlılığını gösteren crack spread de Çarşamba günü gün içi işlemlerde varil başına 108,02 dolarla tarihi zirveye ulaştı.
Yüksek fiyatların ise küresel petrol talebini baskılaması bekleniyor. Vitol CEO’su Hardy, pahalı yakıt ve arz kısıtlarının 2026’da küresel petrol talebini 2025’e kıyasla yaklaşık 1,5 milyon varil/gün azaltabileceğini öngördü.
Çin’in ham petrol ithalatındaki 2025-2026 farkının da sürdürülemez olduğunu belirten Hardy, bu açığın yıl sonuna doğru daralmasını ve ülkenin kış dönemi için yeterli yakıtı sağlamasını bekliyor.
