ABD’nin enerji krizini hafifletmek için yaptırımları geçici olarak gevşetmesinin ardından İran petrolü yeniden piyasaya girmeye başladı. Sektör kaynaklarına göre traderlar, İran ham petrolünü Hindistan’daki rafinerilere ICE Brent fiyatının varil başına 6-8 dolar üzerinde primle teklif etti.
Dünyanın en büyük üçüncü petrol ithalatçısı olan Hindistan, ABD baskısı nedeniyle Mayıs 2019’dan bu yana İran petrolü almıyordu. Ancak ABD-İsrail savaşının ardından Hürmüz Boğazı üzerinden sevkiyatların aksaması, Hindistan’ı yeniden İran’a yöneltti.
Kaynaklara göre Hint rafinerilerine, coğrafi olarak yakın olan İran’dan petrol ve LPG alımlarını artırmaları için yaklaşık bir aylık süre tanındı. Hindistan, petrol fiyatlarındaki yükselişi sınırlamak amacıyla daha önce yaptırımları gevşetilen Rus petrolünden de milyonlarca varil satın almıştı.
Enerji krizinin sadece petrolle sınırlı olmadığı, ülkede özellikle yemek pişirmede yaygın kullanılan LPG’de ciddi arz sıkıntısı yaşandığı belirtiliyor.
Traderlar ve National Iranian Oil Company ödemelerin dolar üzerinden yapılmasını isterken, bazı tarafların Hint rupisi ile ödemeyi de kabul edebileceği ifade edildi. Ancak İran’ın SWIFT sisteminden çıkarılmış olması nedeniyle Hint rafinerilerinin ödeme mekanizması netleşmeden anlaşma imzalamak istemediği belirtiliyor.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Washington yönetiminin 20 Mart’ta kadar yüklenmiş ve 19 Nisan’a kadar teslim edilecek İran petrolü için 30 günlük yaptırım muafiyeti tanıdığını açıkladı.
Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol ise mevcut enerji krizinin 1970’lerdeki iki petrol şokunun toplamından daha ağır olduğunu söyledi.
Yetkililer, Hint petrol şirketlerinin İran’dan alım yapıp yapmayacağına ilişkin kararın tamamen ticari şartlara bağlı olacağını belirtiyor.
