Dünya Bankası, Orta Doğu’daki savaşın ve küresel tedarik zincirlerinde yaşanan aksaklıkların emtia piyasalarında sert fiyat artışlarına yol açtığını açıkladı. Kurumun yayımladığı Emtia Piyasaları Görünümü raporuna göre, küresel emtia fiyatlarının 2026 yılında yüzde 23 yükselmesi bekleniyor.
Enerji fiyatlarındaki artış, Karadeniz’de tahıl sevkiyatının aksaması ve yatırımcıların altın gibi güvenli limanlara yönelmesi, fiyatlar üzerinde baskı oluşturan başlıca gelişmeler arasında gösteriliyor. Dünya Bankası, jeopolitik gerilimin tırmanması ve Rusya’nın petrol altyapısındaki hasarın devam etmesi durumunda tablonun daha da ağırlaşabileceği uyarısında bulunuyor.
Petrol ve enerji fiyatlarında yükseliş
Rapora göre küresel enerji fiyatlarının 2026’da yüzde 32 artarak 2022’de Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinden bu yana en yüksek seviyeye ulaşması bekleniyor. Brent petrolün yıl genelinde varil başına ortalama 92 dolar seviyesinde işlem göreceği tahmin ediliyor.
Orta Doğu’daki çatışmalar nedeniyle küresel petrol arzının 2026’da yüzde 5,2 azalabileceği öngörülüyor. Bu düşüşün, son 40 yılın en sert arz gerilemelerinden biri olabileceği belirtiliyor. Paratic Piyasalar verilerine göre brent petrol varil fiyatı 111 dolar seviyesinde bulunuyor.
Gıda ve gübre fiyatlarında artış riski
Dünya Bankası, gıda emtia fiyatlarının 2026’da yüzde 10’dan biraz fazla artmasını, 2027’de ise yüzde 7’nin üzerinde yükselmesini bekliyor. Böylece iki yıllık toplam artışın yaklaşık yüzde 18’e ulaşabileceği değerlendiriliyor.
kolayca yatırım yapın
Gübre fiyatlarının da üre maliyetlerindeki yükselişin etkisiyle 2026’da yüzde 14 artacağı tahmin ediliyor. Karadeniz’de tahıl sevkiyatının daha fazla aksaması ve olumsuz hava koşulları, gıda fiyatlarındaki yükselişi hızlandırabilecek riskler arasında yer alıyor.
Altın ve sanayi metallerinde dikkat çeken beklenti
Raporda, sanayi metallerinin fiyatlarının 2026’da yüzde 25 artarak yeni zirvelere ulaşabileceği öngörülüyor. Alüminyum, bakır ve kalayda arz sorunları ile yenilenebilir enerji, elektrikli araçlar ve veri merkezlerinden kaynaklanan talebin etkili olması bekleniyor.
Jeopolitik belirsizliklerin güvenli liman talebini artırmasıyla değerli metal fiyatlarının ise 2026’da yüzde 40 yükselmesi bekleniyor. Dünya Bankası, emtia fiyatlarının 2027’de genel olarak yüzde 7 gerileyebileceğini tahmin etse de yeni arz şoklarının bu görünümü değiştirebileceğine dikkat çekiyor. Kuruma göre enerji ve gıda maliyetlerindeki artış, küresel enflasyonu yükselterek merkez bankalarının daha sıkı para politikaları uygulaması riskini de beraberinde getirdi.
