ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ve İran’ın karşılık vermesiyle tırmanan jeopolitik riskler, petrol piyasasında arz endişelerini artırdı.
Küresel petrol ticaretinin yüzde 20’den fazlasının geçtiği Hürmüz Boğazı üzerinden tanker akışının aksaması fiyatların yönü açısından belirleyici görülüyor.
Saldırılarda İran lideri Ali Hamaney’in öldürülmesinin ardından bölgede tansiyon yükselirken, bazı tankerlerin zarar görmesi nedeniyle gemi sahipleri ve enerji şirketlerinin sevkiyatları geçici olarak askıya aldığı bildirildi. Bu gelişme sonrası petrol fiyatları haftanın ilk işlem gününde yüzde 8’den fazla yükseldi.
Analistler, fiyatların kısa vadede yüksek kalabileceğini ancak çatışmaların seyrine bağlı olarak farklı senaryoların öne çıktığını belirtiyor.
Citigroup analistleri, temel senaryoda Brent petrolün önümüzdeki hafta varil başına 80-90 dolar aralığında işlem görebileceğini, gerilimin azalması durumunda ise fiyatların 70 dolar seviyesine geri çekilebileceğini öngördü.
Goldman Sachs ise petrol fiyatarında halihazırda varil başına yaklaşık 18 dolarlık risk primi oluştuğunu hesapladı. Banka, Hürmüz Boğazı’ndaki akışın yalnızca yüzde 50 oranında kesilmesi halinde bu etkinin yaklaşık 4 dolar seviyesine gerileyebileceğini ifade etti.
Ancak kalıcı arz kesintisi riskinin artması durumunda fiyatların daha sert yükselebileceği uyarısı yapıldı.
Enerji danışmanlık şirketi Wood Mackenzie, tanker geçişlerinin kısa sürede normale dönmemesi halinde petrol fiyatlarının 100 doların üzerinde çıkabileceğini belirtti. Analistler, boğazın kapalı kalmasının yalnızca mevcut arzı değil, aynı zamanda üretim artışlarıyla piyasayı dengeleyen yedek kapasiteyi de devre dışı bırakabileceğini vurguladı.
Öte yandan OPEC+’ın Nisan ayında günlük 206 bin varillik üretim artışı planladığı bildirildi.
Société Générale analistleri ise en olası senaryonun petrol fiyatlarında kısa süreli sert bir yükseliş ve ardından arzın sürdüğüne dair güvenin oluşmasıyla kısmi geri çekilme olduğunu değerlendirdi.
Piyasalar önümüzdeki günlerde Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyat akışına ve jeopolitik gelişmelere odaklanmayı sürdürecek.
