Avrupa Komisyonu, Ukrayna’nın Avrupa Birliği’ne hızlı şekilde dahil edilmesini sağlayacak, ancak tam üyelik haklarını zaman içine yayacak alternatif bir üyelik modeli üzerinde duruyor.
Henüz erken aşamada olan bu fikir, Rusya ile yapılabilecek bir barış anlaşmasının parçası olarak gündeme geldi. Yetkililere göre amaç, dört yılı aşkın süredir savaşta olan Ukrayna’ya, Avrupa’dan güvenilir ve entegrasyon ve ekonomik istikrar vaadi sunmak.
ABD, Ukrayna ve AB arasında görüşülen 20 maddelik barış planında, Ukrayna’nın 2027’de AB üyeliği hedefi yer alsa da birçok üye ülke bu takvimin gerçekçi olmadığı görüşünde.
AB’ye katılım sürecinin halen liyakat ve reform esaslı olması, ayrıca 27 üye ülkenin ulusal parlamentolarının onayını gerektirmesi, sabit bir tarih verilmesini zorlaştırıyor.
Bu nedenle masadaki yeni fikir, süreci tersine çevirerek Ukrayna’nın önce siyasi olarak birliğe dahil edilmesini, oy hakkı gibi temel yetkilerin ise reform ilerlemesine göre kademeli olarak tanınmasını öngörüyor.
Komisyon kaynakları, olası bir barış anlaşmasının Ukrayna açısından toprak kayıpları içerebileceğine ve bunun kamuoyunda kabulünün zor olabileceğine dikkat çekiyor. Bu nedenle sınırlı da olsa AB üyeliğinin böyle bir anlaşmayı daha kabul edilebilir kılabileceği ve reform sürecini hızlandırabileceği belirtiliyor.
Ancak modelin hayata geçirilmesi kolay değil. Yetkililer, bu yaklaşımın Karadağ ve Arnavutluk gibi klasik müzakere sürecini tamamlamaya yakın ülkeler açısından da tartışma yaratacağını ve oybirliği gerektiren AB onay sürecinde zor bir satış olacağını kabul ediyor.
Buna rağmen Brüksel’deki hakim görüş net: Ukrayna’nın AB’ye entegrasyonu, yalnızca Kiev için değil, Avrupa’nın uzun vadeli güvenliği açısından da stratejik bir önem taşıyor.